Wróć na górę
Jak legalnie i bezpiecznie parkować na chodnikach?
13
04.2022

Jak legalnie i bezpiecznie parkować na chodnikach?

Zatłoczone parkingi, zdenerwowanie z powodu trudności w odnalezieniu wolnego miejsca, pośpiech lub nieznajomość zasad parkowania – powody, dla których kierowcy pozostawiają auta na chodnikach w nieprzepisowy sposób mogą być różne. Tymczasem – choć parkowanie na chodniku nie jest w Polsce zabronione, aby było legalne, muszą być spełnione określone warunki. Jakie?

Prawo o ruchu drogowym jasno precyzuje, że chodnik jest to część drogi, przeznaczona do ruchu pieszych. Jego głównym zadaniem jest zapewnienie im bezpiecznego przemieszczania się i jednocześnie oddzielenie pieszych od ruchu kołowego na ulicy. Na chodnikach, generalnie rzecz ujmując, parkować można. Grunt, aby robić to prawidłowo. Często okazuje się jednak, że kierowcy nie wiedzą, jakie zasady tu obowiązują lub nie chcą ich znać. A za to grozi mandat.

Parkuj z głową!

Ze statystyk Europejskiego Stowarzyszenia Producentów Samochodów (ACEA) wynika, że w Polsce liczba samochodów przypadająca na 1000 mieszkańców wynosi 747, co klasyfikuje nas w ścisłej europejskiej czołówce – na drugim miejscu po Luksemburgu (781 pojazdów/1000 mieszkańców)1. Wciąż rosnąca liczba samochodów nie idzie jednak w parze z ilością miejsc parkingowych, szczególnie w dużych miastach. Zestresowani i zniecierpliwieni kierowcy, poszukujący bezskutecznie miejsc postojowych, wykorzystują każdą wolną przestrzeń, by pozostawić tam swój pojazd. Nie zawsze jednak postępują zgodnie z przepisami, tarasując przejście pieszym.

Przepis, który warto znać, to artykuł 47. Prawa o ruchu drogowym. Zgodnie z nim dozwolone jest zatrzymanie lub postój na chodniku kołami jednego boku lub przedniej osi pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 2,5 t, jednak pod pewnymi warunkami:

  • kierowca może zaparkować samochód na chodniku tylko wówczas, gdy na odcinku jezdni, w miejscu, gdzie chce pozostawić swoje auto, nie obowiązuje zakaz zatrzymywania ani postoju,
  • po zaparkowaniu auta szerokość chodnika, jaka pozostanie dla pieszych, nie może im utrudniać ruchu i musi być nie mniejsza niż 1,5 metra.
  • pojazd umieszczony przednią osią na chodniku nie tamuje ruchu pojazdów na jezdni.

Czy można zaparkować samochód w całości na chodniku? Tak – ale przy krawędzi jezdni i oczywiście pod warunkiem spełnienia wymienionych wcześniej warunków. Uwaga! W przypadku samochodów dostawczych o masie całkowitej nieprzekraczającej 2,5 t, zaparkować auto na chodniku można tylko w miejscu wyznaczonym odpowiednimi znakami drogowymi.

Blokowanie chodników – to może być niebezpieczne

Pośpiech i brak wolnego miejsca, w którym można zostawić samochód, to nie jedyne powody, dla jakich kierowcy parkują samochody na chodnikach w sposób pozostawiający wiele do życzenia. Często wjeżdżają na chodnik zbyt głęboko, chcąc chronić własne samochody przed uszkodzeniem przez inne auta, biorące udział w ruchu drogowym, zabierając jednocześnie przechodniom przestrzeń i nie pozostawiając im wymaganego 1,5 metra na chodniku. A to może prowadzić do niebezpiecznych sytuacji – brak wystarczającego miejsca do przejścia może sprawić, że pieszy będzie próbować ominąć pojazd, schodząc na jezdnię. A tu o wypadek nietrudno. Inną sprawą jest, że gdy będzie próbować przecisnąć się obok źle zaparkowanego samochodu, może niechcący zarysować karoserię, na przykład brelokiem przy torbie.

Przejścia dla pieszych – nie dla samochodów

Przejście dla pieszych to drogowa świętość, w której pobliżu kierowcy powinni zachować szczególną ostrożność. Tymczasem zdarza się, że ignorują oni zasady i zatrzymują samochody na chodniku niedaleko przejścia.

Co na to przepisy?

Zgodnie z artykułem 49. Prawa o Ruchu Drogowym2:

  • zabrania się zatrzymania pojazdu na przejściu dla pieszych, na przejeździe dla rowerzystów oraz w odległości mniejszej niż 10 m przed tym przejściem lub przejazdem,
  • na drodze dwukierunkowej o dwóch pasach ruchu zakaz ten obowiązuje także za tym przejściem – nie wolno parkować samochodu bliżej niż 10 m za nim.

Ale nawet parkując w dozwolonym miejscu, kierowca musi pamiętać, aby nie stwarzać zagrożenia dla innych uczestników ruchu. Ważne, by mogli oni bezpiecznie wejść na pasy i aby mieli nieograniczoną widoczności drogi3. Ponadto kierowcy powinni zachować szczególną ostrożność, gdy widzą nieprawidłowo zaparkowane inne auta. Dlaczego? Mogą one zasłaniać widok i w każdej chwili mogą się zza nich wyłonić piesi, chcący przejść przez jezdnię. Warto mieć wówczas czas na reakcję.

Kary za złe parkowanie

Z jakimi konsekwencjami musi się liczyć kierujący pojazdem, parkując go w sposób niedozwolony? Za nieprawidłowe parkowanie na chodniku może zostać ukarany mandatem w wysokości 100 złotych, blokadą na koło, a w niektórych sytuacjach grozi mu nawet odholowanie samochodu. Gdy złamie przepisy otrzyma także punkty karne – do września jeden punkt, a po wejściu w życie nowych regulacji – dwa punkty karne4.

Parkowanie na chodniku poza granicami Polski

W niektórych europejskich krajach przepisy dotyczące parkowania na chodniku są mniej liberalne od polskich. Wybierając się za granicę, warto wiedzieć, jak tę kwestię reguluje tamtejsze prawo:

  • szkocki parlament w ustawie transportowej „Transport Scotland Bill” zakazał parkowania na chodniku, jeśli nie ma na nim wyznaczonych do tego celu miejsc5;
  • parkowanie aut osobowych i ciężarowych na chodnikach jest zabronione w Londynie. W pozostałych częściach Anglii taki zakaz obowiązuje jedynie kierowców ciężarówek6;
  • niemieckie przepisy nie pozwalają na parkowanie samochodów na chodnikach, chyba że jest to wyraźnie dozwolone przez znak drogowy lub oznaczenie parkingowe7. Grzywna za łamanie tych przepisów wynosi od 20 euro do 35 euro. Jeśli zaparkowany na chodniku pojazd utrudnia przejazd służbom ratunkowym, kierowca musi zapłacić jeszcze więcej – aż 60 euro kary. Otrzymuje również jeden punkt karny. W ekstremalnych sytuacjach pojazd może nawet zostać odholowany na policyjny parking. Częste łamanie zakazu parkowania na chodniku może się skończyć dla kierowcy także cofnięciem prawa jazdy8;
  • w Austrii obowiązuje zakaz parkowania na chodniku. Samochód można pozostawić na parkingu, ewentualnie na jezdni9.

Aby nie stwarzać zagrożenia dla pieszych poprzez parkowanie na chodniku w nieodpowiedni sposób, warto nie tylko znać przepisy ruchu drogowego, ale także stosować je na co dzień. Bo choć kierowcy w Polsce mają prawo do parkowania na chodnikach, to jednak nie jest ono nieograniczone. A o tym wielu z nich zapomina.

[1] https://www.auto-swiat.pl/wiadomosci/aktualnosci/polska-druga-w-liczbie-aut-na-tysiac-mieszkancow-nawet-niemcy-w-tyle/btd4k5r
[2] https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/prawo-o-ruchu-drogowym-16798732/art-49
[3] https://www.moje-auto.pl/blog/porady/parkowanie-na-chodniku
[4] https://mojafirma.infor.pl/moto/prawo-na-drodze/mandaty-i-punkty-karne/5413797,Taryfikator-mandatow-2022-Kary-z-punktami-karnymi-Pelna-lista.html
[5] https://autokult.pl/33543,parkowanie-na-chodniku-przepisy-dzialania-miasto-jest-nasze
[6] https://londynek.net/wiadomosci/article?jdnews_id=65985
[7] https://www.mypolacy.de/poradnik/gdzie-mozesz-parkowac-samochodem-w-niemczech-i-na-jak-dlugo/
[8] https://www.mypolacy.de/poradnik/parkowanie-na-chodniku-co-mowi-niemiecki-kodeks-drogowy/
[9] https://magazynauto.pl/porady/za-co-dostaniesz-mandat-za-granica-a-u-nas-nie-uwazaj-na-swoje-przyzwyczajenia-podczas-podrozy,aid,1894
[10] Henryk Janczewski: Warszawa. Geneza i rozwój inżynierii miejskiej. Warszawa: Arkady, 1971, s. 197.